حورا یاوری

عبور از دیوارهای فرهنگی *

... اگرچه زيستن در غربت براى انسانِ مهاجر كار آسانى نيست، اما مهاجرت هميشه به يك شكوفايى در ادبيات راه داده است. علت‏اش هم واقعاً واضح است.  انسانى كه از سرزمين مادرى‏اش كنده مى‏شود در  سرزمين تازه زندگى مى‏كند ولى رؤياهايش همه برمى‏گردند به سرزمين مادرى. و اگر ادبيات را ما تحقق رؤياها، خواست‏ها، كشش‏ها و آرزوهاى آدمى بدانيم، قاعدتاً ، اين فضاى تطبيق‏كننده‏اى كه در غربت پيش مى‏آيد راه را براى اين كه آثار خوبى نوشته بشود باز مى‏كند. ما مى‏دانيم كه بسيارى از آثار درخشان ادبى جهان در طول تاريخ به وسيله‏ى آدم‏هايى نوشته شده اند كه غربت و دورى از سرزمين مادرى را به صورت‏هاى مختلف تجربه كرده­اند. حتا پيامبران هم همه نوعى هجرت را پشت سر گذاشتند. منظورم اين است كه رسيدن به نقطه‏هاى آفرينندگى و ايجاز، با زندگى در غربت ناسازگار نيست. الان هم ما مى‏بينيم كه نويسندگان ايرانى كه خارج از ايران زندگى مى‏كنند آثار خيلى خوبى به وجود آورده‏اند.

 ... به‏نظر من، داستان‏هايى را كه خانم مزارعى مى‏نويسد خيلى خوب مى‏توانند بسيارى از  پرسش‏هايى را كه  در مورد ادبيات مهاجرت امروزه­ی ايرانیان مطرح است جوابگو باشد.  از طريق تحليل و كاويدن داستان‏هاى خانم مزارعى، مي توان آن رگه‏ها را پيدا كرد و به عنوان رگه‏هاى مهم و قابل تأمل ادبيات ايرانى در خارج از مرزهاى ايران به‏خصوص در امريكا، مورد تجزيه و تحليل و بررسى قرار داد. به‏خصوص  آن­جايى كه يك انسانِ ايرانى­ی نويسنده، يك زن نويسنده­ی ايرانى بايد با يك «ديگرى» كه اگر چه دوست است و مورد قبول، ولى بايد از ديوارى كه فرهنگ خودش بين او و اين آدمى كه در مقابل دارد كشيده عبور بكند.  عناوينى كه خانم مزارعى براى داستان‏هايش به‏كار مى‏گيرد خود به خود نشان دهنده‏ى اين آگاهى­ی نويسنده است از مشكل بودن راهى كه در پيش دارد كه در بسيارى از اوقات، اين يكى شدن و يگانه شدن را به مقدار زيادى شايد اصلاً غيرممكن مى‏كند يا لااقل در يك مراحلى غيرممكن مى‏كند. خانم مزارعى به‏نظر من واقعاً يكى از بهترين نويسندگانى است كه در خارج از ايران دارد مى‏نويسد. ...

* این متن از گفت­وگوی رسمی­ی خانم­ پری اسفندیاری با خانم حورا یاوری در سایت «ایران دخت» برگرفته شده، و عنوان آن نیز انتخاب «غرفه­ی آخر» است. برای خواندن تمام گفت­وگوی یادشده به نشانی­ی زیر مراجعه کنید.

http://www.irandokht.com/TV/TVmore.php?PID=19